Jamhuri ya Muungano ya Tanzania

Primary Question

Term Session Sitting Sector Ministry Qn No Date
2015-2020 Session 7 Sitting 41 Finance and Planning Wizara ya Fedha 339 2017-06-05

Name

Rashid Mohamed Chuachua

Sex

Male

Party

CCM

Constituent

Masasi Mjini

Primary Question

MHE. RASHID M. CHUACHUA aliuliza:-
Tanzania imekuwa miongoni mwa nchi zinazopoteza fedha nyingi kwa ajili ya misamaha ya kodi ikilinganishwa na nchi nyingine za Afrika Mashariki kwa kigezo cha kuvutia wawekezaji na katika hotuba ya Bajeti 2013/2014 ya aliyekuwa Waziri wa Fedha, marehemu Mheshimiwa William Mgimwa alisema misamaha ya kodi kwa mwaka 2011/2012 ilifikia asilimia 4.3 ya pato la Taifa:-
(a) Je, hali ya misamaha ya kodi ikoje kwa sasa ikilinganishwa na ile ya mwaka 2011/2012?
(b) Kwa mujibu wa Taarifa ya Mdhibiti na Mkaguzi Mkuu wa Serikali ya Mwaka 2009/2010 Tanzania ilipoteza asilimia 15 ya pato lililotarajiwa kukusanywa iwapo misamaha isingetolewa, 2010/2011 asilimia nane na kwa mwaka wa 2011/2012 asilimia 27; je hali ya misamaha ikoje kuanzia mwaka 2013/2014 hadi sasa.

Name

Dr. Ashatu Kachwamba Kijaji

Sex

Female

Party

CCM

Constituent

Kondoa

Answer

NAIBU WAZIRI WA FEDHA NA MIPANGO alijibu:-
Mheshimiwa Spika, kwa niaba ya Waziri wa Fedha na Mipango, napenda kujibu swali la Mheshimiwa Rashid Mohamed Chuachua, Mbunge wa Masasi, lenye sehemu (a) na (b) kwa pamoja, kama ifuatavyo:-
Mheshimiwa Spika, misamaha ya kodi inayotolewa na Serikali hutolewa kwa mujibu wa sheria, kanuni na taratibu za kodi zilizopo. Baadhi ya huduma zinazotolewa katika jamii hazistahili kulipiwa kodi kwa sababu hazina manufaa ya kibiashara.
Mheshimiwa Spika, kwa mfano, Mashirika ya Dini yanapata misamaha ya kodi kwa mujibu wa Sheria ya Kodi ya Ongezeko la Thamani (VAT) 2014, sehemu ya pili ya jedwali kifungu cha nane (8), kwa sababu huduma zinazotolewa na taasisi hizo hazina faida ya kibiashara kama ilivyo kwa kampuni za kibiashara. Pamoja na hatua nzuri zinazochukuliwa na Serikali za kupunguza misamaha ya kodi, ni vyema ikafahamika kwamba si kila msamaha wa kodi una madhara hasi katika jamii na uchumi kwa ujumla.
Mheshimiwa Spika, misamaha ya kodi kama sehemu
ya asilimia ya Pato la Taifa katika kipindi cha kuanzia mwaka 2013/2014 hadi sasa imekuwa ikipungua mwaka hadi mwaka. Misamaha hiyo ilikuwa asilimia 2.2 ya Pato la Taifa mwaka 2013/2014; asilimia 1.9 ya Pato la Taifa mwaka wa 2014/15; na asilimia 1.1 ya Pato la Taifa katika mwaka wa 2015/16. Aidha, misamaha ya kodi ikilinganishwa na mapato ya kodi imepungua kutoka asilimia 18 ya mwaka 2013/2014 hadi kufikia asilimia 8.6 ya mapato yote ya kodi katika mwaka 2015/2016.
Mheshimiwa Spika, napenda kulihakikishia Bunge lako Tukufu kwamba Serikali inaendelea kupitia Sheria, Kanuni na Taratibu za misamaha ya kodi mwaka hadi mwaka ili kuhakikisha kuwa misamaha yote isiyokuwa na tija inafutwa na hivyo kuiwezesha Serikali kuongeza mapato kwa ajili ya kupeleka huduma za maendeleo kwa wananchi wetu.